Arama
      Sarıkamış Harekatı

Kategori: Olaylar | Yazan: Editor | Okunma Sayısı: 21269 | 21 Mart 2006, Salı Yazdır

Osmanlı-Rus savaşı sırasında Enver Paşa komutasında ki 90 bin askerin Sarıkamış yakınlarındaki Allahuekber Dağları'nda tek kurşun atmadan şehit düşmesinin hikayesi...


   
     1. Dünya Savaşı’nın başlarında Osmanlı donanmasına bağlı Yavuz ve Midilli zırhlıları Rusya’nın Karadeniz limanlarını bombardıman edince Rusya Osmanlı Devletine Savaş ilân etti. Bir Rus kolordusu işgal altındaki Sarıkamış’tan Erzurum yönünde ilerlemeye başladı. Osmanlı birlikleri sayıca az olmalarına rağmen, Köprüköy’de beklenmedik bir başarı kazandılar ve Rus birliklerini gerilettiler. Ardından Erzurum’daki 3. ordu genel bir saldırı başlatarak Rus birliklerine ağır kayıplar verdirdiler. İşgal altında olan Artvin’de kurtarıldı. Bu gelişmenin ardından Enver Paşa, Kars, Batum, Ardahan ve Rusya’daki Türkleri kurtarmak amacıyla Sarıkamış’a yapılacak büyük bir saldırının hazırlıklarına başladı. Harekâtı Alman genel kurmayda destekliyordu. Çünkü, Kafkas’ta böyle bir harekâtın başlaması üzerine Doğu Avrupa’da Alman ordusuna karşı savaşan Rus kuvvetlerinin bir bölümünün Asya’ya çekileceğini umuyordu.

Enver Paşa (1880-1922) Goeben (Yavuz) Breslau (Midilli)

   Doğu Cephesi komutanlığını üzerine alan Enver Paşa ve yardımcısı Alman Generali Bronzart, Aralık 1914’te Erzurum’a gittiler. Hazırlanan plana göre saldırı çok geniş bir cepheye yöneltiliyordu. Ana güçler Sarıkamış’a, bir kolordu Batum’a başka bir birlikte İran üzerinden geçerek cephenin güney kanadına saldıracaktı. 22 Aralık’ta harekete geçen 9. ve 10. kolordular Oltu ve Bardız yönünde ilerleyerek Ruslara büyük kayıplar verdirdiler. Bunun ardından Enver Paşa, 9. Kolordu’nun kendisine yetişmesini beklemeden, bu Kolordunun 29. tümeniyle birlikte hızla Sarıkamış’a yöneldi. Ama 4 gün sonra Sarıkamış önlerine geldiğinde (26 Aralık), gücünün yetersiz kalacağını düşünerek 9. ve 10. kolorduları beklemeye başladı. Bu bekleyiş savaşın gidişini değiştirdi. Ruslar Sarıkamış’a büyük bir yığınak yaptırdığı gibi, 9. ve 10. da Sarıkamış ve Allahüekber dağlarını aşarken ağır kış koşullarına uygun donanımları olmadığı için çok büyük kayıplar verdi. 28 Aralık’ta Sarıkamış önlerine geldiklerinde toplam asker sayıları 60 binden 10 bine  inmişti. Bu askerlerin ise savaşa katılacak gücü kalmamıştı.

    Gene de 29 Aralık’ta saldırı başladı; hatta küçük bir güç Sarıkamış’a girdi. Ama bu üstünlük iki saat sürdü. Rus, Türkistan Kolordusu komutanı Yudeniç’in karşı saldırısı sonucunda 9. kolordu çekilmeye bile fırsat bulamadan teslim oldu.Enver Paşa ise 10. ve 11. Kolordulardan artakalan güçlerle Bardız’a çekildi (5 Ocak 1915).

     Sarıkamış yenilgisi, Osmanlılar için bir dönüm noktası oldu. Rus orduları 1915 başlarından sonra Doğu Anadolu’yu sürekli baskı altında tuttular ve Erzurum’u ardından da Erzincan’ı işgal ettiler. Rusların cephe gerisindeki Türklere de uyguladığı büyük baskı yüzünden binlerce kişi Batıya göç etti.


    Yorumlar
 Hamza Abi [ 10 Mayıs 2010, Pazartesi ]
Yıl 1914 Sarıkamış ve yıl 2010 bu günün Türkiyesi hala enver paşa zihniyeti devam ediyor hala derme çatma,uydurma kaydırma işler.Göz boyama şekilcilik ama malesef altı bomboş bu giidşe birilerinin dur demesi vakti gelmedimi?Ne zaman birileri çıkıp kıral çıplak deyecek verilen doksanbin(gerçekte 200.000) şehitten hiç mi ders almayacağız hala masum insanların kanı akıyor hala mehmetciğimiz şehit düşüyor.Analara babalara yazık Allah-ü teala hepimizin yardımcısı olsun...

 şeyma [ 05 Mayıs 2010, Çarşamba ]
herkez kafasına göre hareket etmiş olmaz öyle şey

 mehmet sıddık gülen [ 30 Kasım 2009, Pazartesi ]
şehitlerimiz e rahmet dilemkten başka yapılacak gürevler vardır hataları telafı etmeye onların kemıklerını ruhlarını şad etmek için sefer gürev emriyle silah altına alınmış bu kahramanlarımızı yine bir tebliğ nameyle yakılarına şehit olduğu cephe yi veya esir düştüğü ülkeyi bildirmeleri gerkirdi ama en kestirme kolyını bulmuşlar kayıp oludular kestirip atmakla olmamalı şehit torunu olar kdedemin akıbetini ürnenmek istiyorum yoksa hakımı helal etmem . baş vurduğumda bulmamak için bulamayacağım evrak istenmekte yanı bulumaması için bahane bu bir subayın bana süğlediği gibi devlet buların bulunmasını istemiyor yünetmenlğin üzüne baktığuımız zaman anlaşılıyor aramaya devam edeceğim. dedemde bu ayan olacak inşallah.

 cemre [ 28 Ekim 2009, Çarşamba ]
süperrrrrrrrrrrrrr bir filmm di ya tam oskarlık filmin inş. devamı gelir

 gökhan [ 24 Ekim 2009, Cumartesi ]
Harekatın başarısız olması, daha doğrusu binlerce askerin savaşa katılamadan soğuktan ölmesinin temel nedeni, askerin kışlık terkibini taşıyan geminin karadenizde ruslar tarafından batırılmasıdır.

Enver Paşa''nın halktaki ve ordudaki etkisinin kırılması ve isminin tarihten silinmesi için bütün sorumluluk ona yüklenmiştir.Bazı tesbitler son derece doğrudur,büyük tecrübe eksikliğinden dolayı harekatın ne zaman,nasıl başlatılacağı konusunda büyük yanlışlıkları olmuştur, ileriyi görmekten aciz,sadece duygularıyla hareket bir insandı.

Harekattan 3 yıl sonra, Ahmet Muhtar Paşa''nın komuta ettiği Türk ordusu Bakü''ye girdiğinde, herşey için geç kalınmıştır.Maalesef onbinlerce askerimiz boşuna şehit olmuştur.

Not:Çatışmalarda rusların da kesin olarak zafer kazandığı söylenemez, Rus ordusu da binlerce askerini soğuk ve veremden kaybetmiştir, ilerlemelerinin en önemli nedeni karşılarında direnecek bir ordunun olmayışı, köylerde erkek nüfusununda askerde olmasıdır.

 murat [ 01 Ağustos 2009, Cumartesi ]
bütün şehitlerimize allahtan rahmet diliyorum.

 serkan demir [ 13 Mart 2009, Cuma ]
talip aydemir''in sürgü isimli romanı sarıkamış haeraktını duygusal bir mantıkla anlatıyor.. tavsiye ederim

 ahmet [ 25 Şubat 2009, Çarşamba ]
bu olayda tabi osman basında bulunan ekıbın ve ekıbın basındakı enver paşa nın buyuk tecrube eksıklıgınden kaynaklandıgı aşıkardır her ne kadar ıyı nıyetlı dahi olsa...halbuki kendisini tahttan indirip ardından da hapisanede çürümeye bıraktıgı abdulhamıt han bu konu hakkında onu uyarmıstı şehıt selam olsun

1. 

    Yorum Yazın:
İsim:
E-Posta:
Mesaj:
 
Onay Kodu:


Tarihin Tanıkları 2009
Creative Commons License
This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivs 2.0 License. ©  



Dost Siteler :|İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti|